De leerlingvolgsystemen hebben elk een eigen visie op toetsen. Leerling in beeld focust zich op de groei van leerlingen en zoomt vooral in op de cognitieve en sociaal-emotionele ontwikkeling van leerlingen. Ook IEP legt het accent op groei en daarmee niet op prestaties. Kinderen worden met zichzelf of met de leerdoelen vergeleken en niet met elkaar. Dia maakt groei zichtbaar met behulp van de kleurenlineaal. Zo worden leerlingen actief betrokken bij hun eigen leerproces. En Boom doet het met groeigrafieken op leerling- en groepsniveau. En met verwachtingstoetsen.

Tijdens het keuzetraject heb je natuurlijk kennis genomen van de verschillende visies en de keuze voor een nieuw leerlingvolgsysteem voor een (groot) deel daarop gebaseerd.  Omdat het aansluit bij de visie die jij en je collega’s hebben op toetsen of omdat de visie past bij waar je als school naartoe wilt bewegen. In het laatste geval zal het nieuwe leerlingvolgsysteem nog ingrijpender zijn dan in het eerste geval. Maar zelfs dan heb je een systeem in handen dat weinig lijkt op wat je ervoor gebruikte, zelfs als je op het oude nest bent gebleven en van Cito 3.0 naar Leerling in beeld gegaan bent. De visies zijn in de nieuwe leerlingvolgsystemen duidelijker omschreven en komen scherper naar voren. Een logisch gevolg van het feit dat er wat te kiezen valt in toetsland en de 4 toetsaanbieders hun best doen om zich van elkaar te onderscheiden.

De groei van leerlingen wordt in elk leerlingvolgsysteem inzichtelijk gemaakt. Er zijn ook mogelijkheden voor een nadere analyse van de leerdoelen. De reken- en spellingcategorieën, bijvoorbeeld. Als team zul je daarnaast aanvullende afspraken moeten maken en een tool moeten gebruiken om de data uit het leerlingvolgsysteem zodanig te analyseren en te interpreteren, dat je tot een plan van aanpak voor de volgende onderwijsperiode kunt komen. Vergeet in deze fase van het cyclische werken ook niet om de informatie mee te nemen die je uit methodetoetsen en observaties haalt. Zo krijg je zicht op het totale plaatje en geef je jouw onderwijs op de beste manier vorm.

Alle leerlingvolgsystemen bieden verschillende vormen van ondersteuning tijdens de implementatiefase. Denk aan een technische onboarding, teamtrainingen, online trajecten, video’s, tips, tools, chat- en andere contactmogelijkheden. Maak daar gebruik van, maar laat het daar niet bij. Zorg dat je het leerlingvolgsysteem ziet voor wat het is: een middel en geen doel. Laat het voor je werken, op een manier die aansluit bij de visie de school. Ga ermee om zoals je met elke kwaliteitsverbetering omgaat. Veel scholen maken op zulke momenten bijvoorbeeld een kwaliteitskaart aan. Hiermee heb je alle praktische informatie en de gemaakte afspraken op één plek. Het helpt je om de toetskwaliteit en daarmee de kwaliteit van je onderwijs in de gaten te houden en te verbeteren.