Delen?
Differentiatie in het onderwijs
Convergente en divergente differentiatie
Differentiatie is een essentieel onderdeel van het lesgeven. Door zoveel mogelijk aan te sluiten bij het niveau en de onderwijsbehoeften van leerlingen, creëer je de beste leervoorwaarden. Leerlingen leren met meer plezier, ze zijn gemotiveerder en behalen betere resultaten, dan als er gekozen wordt voor een one-size-fits-all manier van lesgeven. Omgaan met verschillen tussen leerlingen kan op verschillende manieren georganiseerd worden. We noemen er hier 2: convergente en divergente differentiatie.
Convergente differentiatie
Convergente differentiatie richt zich op het bereiken van hetzelfde einddoel voor alle leerlingen, maar je houdt er als leerkracht rekening mee dat niet elke leerling dezelfde weg naar dat doel bewandelt. Zoals we bij Leeruniek zeggen: ‘Elk kind is uniek’. In deze aanpak passen leerkrachten hun instructiemethoden, opdrachten of ondersteuning aan op basis van de onderwijsbehoeften van de leerling, met als doel dat alle leerlingen uiteindelijk dezelfde kennis opdoen. Zo krijgen een aantal leerlingen in een rekenles extra uitleg, terwijl anderen meer uitdaging krijgen door ze complexere problemen te laten oplossen. Het einddoel, zoals het behalen van een bepaalde rekenvaardigheid, blijft hetzelfde voor de hele klas. Convergente differentiatie is effectief in het minimaliseren van de kloof tussen verschillende leerprestaties binnen de klas.
Divergente differentiatie
Divergente differentiatie gaat uit van de verschillen tussen leerlingen en biedt hen de ruimte om hun eigen leerdoelen na te streven, die passen bij hun eigen interesses en vaardigheden. Leerlingen krijgen verschillende opdrachten die aansluiten bij hun eigen niveau en voorkeuren, zonder dat er hetzelfde einddoel is dat door iedereen gehaald moet worden. Dit type differentiatie zorgt voor meer creativiteit en zelfgestuurd leren. Een voorbeeld hiervan is een project waarbij leerlingen zelf een onderwerp mogen kiezen en dat op verschillende manieren onderzoeken en presenteren, bijvoorbeeld via een schriftelijk verslag, een presentatie of een poster. Door de leerlingen deze vrijheid te geven, wordt hun eigen motivatie gestimuleerd.
De perfecte combinatie
In de praktijk passen leerkrachten vaak een combinatie van convergente en divergente differentiatie toe. Deze combinatie zorgt ervoor dat alle leerlingen de basisvaardigheden leren, terwijl ze ook de kans krijgen om hun eigen talenten en interesses verder te ontwikkelen. Differentiatie in het basisonderwijs is dus een krachtige methode om elk kind optimaal te laten leren en groeien, ongeacht hun startpunt.
Geschreven door:
Merel Meij
Op de hoogte blijven van nieuwe artikelen, casestudy's en downloads?
Schrijf je in voor onze nieuwsbrief!
Inschrijven